Kız Çocuğunun Velayeti Babaya Verilir mi?

Türk Aile Hukukunda Velayet Kararlarını Belirleyen Temel Kriterler

Velayet davalarında en çok merak edilen konulardan biri, kız çocuklarının velayetinin babaya verilip verilemeyeceğidir. Türk hukuk sisteminde hakim, velayet kararı verirken “Çocuğun Üstün Yararı” ilkesini her şeyin üzerinde tutar. Bu ilke uyarınca, çocuğun cinsiyetinden ziyade; yaşı, eğitim durumu, psikolojik sağlığı ve hangi ebeveynin yanında daha istikrarlı bir gelişim göstereceği analiz edilir.

Kız çocukları söz konusu olduğunda, özellikle ergenlik öncesi dönemde biyolojik ve sosyal ihtiyaçlar nedeniyle annenin bakımına olan ihtiyaç kararlarda ağırlık kazansa da, babanın velayeti alması hukuken mümkündür ve belirli şartlara bağlıdır.

Vaka Analizi: Ergenlik Dönemindeki Kız Çocuğunun Tercihi

Olay: 13 yaşındaki kız çocuğu C’nin anne ve babası boşanmaktadır. Anne, yerleşik Yargıtay uygulamalarına güvenerek velayetin kendisine verileceğinden emindir. Ancak baba, anne ile çocuk arasındaki ilişkinin kopma noktasında olduğunu, annenin çocuğun eğitim hayatıyla ilgilenmediğini ve çocuğun uzun süredir kendisiyle yaşamak istediğini ileri sürerek velayeti talep etmiştir.

Hukuki Süreç: Mahkeme, çocuğun 13 yaşında olması (idrak çağı) sebebiyle uzman bir pedagog eşliğinde çocuğun görüşüne başvurmuştur. Yapılan incelemede, çocuğun babasıyla daha sağlıklı bir iletişim kurduğu, babanın sunduğu sosyal ve eğitsel imkanların çocuğun geleceği için daha elverişli olduğu ve çocuğun annenin yanında kalmaya zorlanmasının psikolojik gelişimine zarar vereceği raporlanmıştır.

Sonuç: Mahkeme, “çocuğun tercihi” ve “üstün yararı” doğrultusunda, cinsiyet ayrımı gözetmeksizin kız çocuğunun velayetini babaya vermiştir. Bu vaka, yaş ilerledikçe çocuğun iradesinin velayet kararlarında ne kadar belirleyici olduğunu göstermektedir.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

• Babanın maddi durumu daha iyiyse kız çocuğunu alabilir mi? Sadece maddi imkanların iyi olması velayeti almak için yeterli bir sebep değildir. Hakim, annenin maddi durumu zayıf olsa dahi, çocuğun anne şefkatine olan ihtiyacını öncelikli görebilir ve maddi açığı babanın ödeyeceği iştirak nafakası ile kapatır.
• Kız çocuğu babaya hangi durumlarda verilir? Annenin çocuğun sağlığına zarar vermesi, çocuğu ihmal veya istismar etmesi, annenin haysiyetsiz yaşam sürmesi veya çocuğun idrak çağında olup babayı tercih etmesi durumlarında velayet babaya verilir.
• Velayet davasında kız çocuğuna sorulur mu? Evet, Birleşmiş Milletler Çocuk Hakları Sözleşmesi uyarınca, 8-12 yaş ve üzerindeki çocuklar “idrak gücüne sahip” kabul edilir. Mahkeme bu çocukların görüşünü uzman pedagoglar aracılığıyla mutlaka alır.
• Anne velayeti kötüye kullanırsa ne yapılmalı? Eğer anne, babayla çocuk arasındaki kişisel ilişkiyi engelliyor veya çocuğu babaya karşı dolduruyorsa (Ebeveyn Yabancılaşma Sendromu), baba “velayetin değiştirilmesi” davası açarak velayeti talep edebilir.