Rögar Kapağı Kaynaklı Zararlarda İdarenin Hukuki Sorumluluğu

Kanalizasyon Bakım ve Onarım Yükümlülüğü Kapsamında Tazminat Hakları

Belediyelerin ve bağlı su/kanalizasyon idarelerinin (İSKİ, ASKİ, GASKİ vb.) en temel görevlerinden biri, yerleşim yerlerindeki alt yapı sistemlerinin güvenli ve işler vaziyette tutulmasını sağlamaktır. Hukuki terminolojide bu durum “Hizmet Kusuru” olarak adlandırılır. Eğer bir rogar kapağı yerinden çıkmış, kırılmış, yol seviyesinden çok aşağıda/yukarıda bırakılmış veya yeterince sabitlenmemişse; bu durum idarenin “bakım ve gözetim” ödevini ihmal ettiğini gösterir.

Anayasa’nın 125. maddesi uyarınca, idare kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlüdür. Bu kapsamda, yolda seyir halindeyken veya yaya olarak ilerlerken standartlara aykırı bir rogar kapağı nedeniyle oluşan maddi (araç hasarı) ve manevi (yaralanma vb.) zararlar için tam yargı davası açma hakkınız bulunmaktadır.

Vaka Analizi: Yerinden Çıkan Rögar Kapağı ve Araç Hasarı

Olay: Sürücü (A), gece saatlerinde görüş mesafesinin düşük olduğu bir caddede ilerlerken, yerinden çıkmış ve kenara fırlamış bir rogar kapağı boşluğuna düşer. Aracın lastiği patlar, jantı kırılır ve alt takımda ciddi hasar meydana gelir. Olay yerinde herhangi bir uyarı levhası veya bariyer bulunmamaktadır.

Hukuki Değerlendirme:

• İdarenin Sorumluluğu: Su idaresi, alt yapı tesislerinin güvenliğini 7/24 sağlamak zorundadır. Kapağın açık kalması, kamu hizmetinin kötü işlediğine karine teşkil eder.
• Kusur Dağılımı: Eğer sürücü hız sınırını aşmamışsa ve kapak fark edilemeyecek bir noktadaysa, idare zararın %100’ünden sorumlu tutulabilir. Ancak sürücünün dikkatsizliği (aşırı hız vb.) varsa müterafık (ortak) kusur indirimi yapılabilir.
• İspat: Olay yerinde hemen Polis veya Jandarma tutanağı tutulması veya tespit davası ile hasarın kanıtlanması davanın kazanılmasındaki en kritik unsurdur.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

1. Zararımın tazmini için ilk nereye başvurmalıyım? Dava açmadan önce ilgili Su ve Kanalizasyon İdaresine yazılı bir dilekçe ile başvurarak zararın tazminini talep etmeniz gerekir. İdare 30 gün içinde reddederse veya cevap vermezse (zımnen red), İdare Mahkemesi’nde dava açma süreci başlar.

2. Olay yerinde tutanak tutturmadım, fotoğraf çekmem yeterli mi? Fotoğraf ve videolar önemli birer delildir ancak resmi bir trafik kazası tespit tutanağı veya karakol zaptı hukuki gücü en yüksek belgedir. Eğer bunlar yoksa, çevredeki kamera kayıtları ve tanık beyanları da delil olarak sunulabilir.

3. Özel bir şirketin yaptığı çalışma sırasındaki kapak açık kalmışsa sorumlu kimdir? İş bir müteahhit firma tarafından yapılıyor olsa bile, idarenin denetim sorumluluğu devam eder. Genellikle idareye karşı dava açılır; idare ödediği tazminatı kusurlu şirkete rücu eder (yansıtır).

4. Sadece araç hasarı için mi dava açabilirim? Hayır. Rogar kapağı nedeniyle meydana gelen yaralanmalarda hastane masrafları, iş göremezlik tazminatı ve yaşadığınız manevi çöküntü için manevi tazminat da talep edebilirsiniz.